มารยาทญี่ปุ่น一覧

การทานอาหาร

ข้าว
ถือ ถ้วยข้าวด้วยมือข้างหนึ่งและสำหรับมืออีกข้างถือตะเกียบ ยกถ้วยข้าวขึ้นแล้วใช้ตะเกียบคุ้ยข้าวเพื่อทาน และอย่าเติมซอสลองในถ้วยข้าว

Sushi:
ให้ เทซอส (soya sauce) ในถ้วยซอสที่จัดไว้ และให้เทซอสในปริมาณที่เราทานหมดเท่านั้น ไม่จำเป็นที่จะเพิ่มวาซาบิลงในซอส เพราะซูชิแต่ละชิ้นมักจะมีวาซาบิอยู่แล้ว และซูชิบางชิ้นก็ควรทานแบบไม่มีวาซาบิ หากต้องการเพิ่มวาซาบิจริงๆให้เพิ่มลงไปเพียงเล็กน้อยเท่านั้น เป็นการให้เกียรติเชฟ หากไม่ชอบทานวาซาบิ ควรบอกเชฟหรือพนักงานว่าไม่เอาวาซาบิ

ซูชิชนิดที่มีปลาอยู่ด้านบน หรือ nigiri zushi ให้ใช้ด้านที่เป็นข้าวซูชิจิ้มซอส ไม่ควรใช้ด้านบนจิ้มซอส

Sashimi:
เทซอสลงในถ้วยแบ่งสำหรับซอส เติมวาซาบิลงบนชิ้นซาชิมิ แต่ไม่ควรจะเยอะเกินไปเพราะจะทำให้เสียรสชาติของปลาดิบ

ในญี่ปุ่น มักจะใช้โต๊ะเตี้ยๆในการรับประทานและนั่งบนพื้น

คน ต่างชาติโดยมากไม่ชินกับการนั่งบนพื้น แต่การนั่งบนพื้นของญี่ปุ่นมักจะนั่งต่างกันไปแล้วแต่สถานการณ์ เช่น การทานอาหารมักนั่งบนเสื่อทาทามิ เช่นเดียวกับพิธีชงชาและประเพณีอื่นๆก็จะนั่งบนพื้นเช่นเดียวกัน

เมื่อคุณไป เยี่ยมบ้านคนญี่ปุ่นโดยเฉพาะผู้ใหญ่ สิ่งที่ควรระวังก็คือเวลานะครับ คุณไม่ควรจะเยี่ยมบ้านตอนเวลาทานอาหาร นอกจากว่าเจ้าของบ้านชวนให้มาทานอาหารกันที่บ้านนะครับ คนญี่ปุ่นถือว่าการเยี่ยมบ้านคนอื่นตอนเวลาทานอาหารเป็นสิ่งที่เสียมารยาท ซึ่งเวลาที่เหมาะสมสำหรับการเยี่ยมก็คือตอนสายๆหรือตอนบ่ายนะครับ ไม่ควรเป็นตอนเย็นมากด้วย เพราะแม่บ้านเขาคงจะต้องเริ่มเตรียมอาหารเย็นนะครับ ถ้าโดยบังเอิญไปถึงบ้านเขาในขณะเขาทานอาหารอยู่พอดี เราก็ควรจะบอกว่า Oshokuji chuu ni ojamashite moushiwake arimasen (ขอโทษที่รบกวนเวลาทานอาหาร) และควรจะรอที่ห้องอื่น ตามปกติเจ้าของบ้านก็จะไม่ชวนกินข้าวด้วยกัน (อันนี้ไม่เหมือนกับเมืองไทย) เพราะว่าเจ้าของบ้านไม่ได้เตรียมอาหารอย่างดีสำหรับแขก และตามปกติคนที่จะเยี่ยมก็ต้องทานข้าวให้เสร็จมาก่อนที่จะเยี่ยมเขาอยู่แล้ว นะครับ

การเรียนต่อในประเทศญี่ปุ่นนั้น นักเรียนอาจมีโอกาสได้เข้าร่วมรับประทานอาหารกับชาวญี่ปุ่น ดังนั้นการเรียนรู้มารยาทบนโต๊ะอาหารนั้น จึงเป็นสิ่งที่ควรศึกษาไว้เป็นความรู้ที่ติดตัวไปด้วย สำหรับบ้านเรานั้นถึงแม้เราจะใช้ช้อนส้อมเสียส่วนใหญ่ แต่ก็มีโอกาสใช้ตะเกียบในการรับประทานอยู่ไม่น้อย ชาวญี่ปุ่นนั้นแทบทุกบ้านจะใช้ตะเกียบในการรับประทานอาหาร ดังนั้นขอให้นักเรียนเรียนรู้มารยาทการรับประทานอาหารด้วยตะเกียบ การปฎิบัติเหล่านี้บนโต๊ะอาหารเป็นสิ่งที่ควรหลีกเลี่ยงเป็นอย่างยิ่ง

หลักการมารยาทญี่ปุ่นสมัยนี้ก็มี ส่วนที่ได้อิทธิผลมาจากหลายอย่าง เช่นศาสนาพุทธ(Bukkyou) โดยเฉพาะนิกายเซน(Zen shuu) ศาสนาชินโต(Shinto) ศิลปพิธีการชงชา (Sadou) และ ศิลปการต่อสู้ (Budou)ด้วย ซึ่งบางทีพ่อแม่คนญี่ปุ่นให้ลูกเรียนศิลปการต่อสู้เช่น Juudou Kendou (ศิลปการฟันดาบ) Kyuudou (ศิลปการยิงธนู) ฯลฯ เพื่อไม่ใช่ว่าให้ลูกแข็งแรงทางร่างกาย แต่เป็นการขัดเกลาจิตใจเพื่อให้ลูกมีระเบียบวินัยและรักษามารยาท